फुफ्फुसांचा उच्च रक्तदाब म्हणजे काय?1
फुफ्फुसीय उच्च रक्तदाब म्हणजे फुफ्फुसांच्या रक्तवाहिन्यांमधील उच्च रक्तदाब होय. जेव्हा तुमच्या फुफ्फुसांमधील रक्तदाब सामान्यपेक्षा जास्त असतो, तेव्हा हा आजार उद्भवतो. फुफ्फुसांच्या उच्च रक्तदाबामुळे हृदयाला फुफ्फुसांमध्ये रक्त पंप करण्यासाठी सामान्यपेक्षा जास्त मेहनत करावी लागते.
फुफ्फुसांच्या उच्च रक्तदाबाची प्रमुख लक्षणे1
चक्कर येणे ज्यामुळे बेशुद्धी येऊ शकते
प्रचंड घरघर
कोरडा खोकला किंवा रक्ताचा खोकला
श्वास घेण्यास त्रास
मळमळ आणि उलट्या
फुफ्फुसांच्या
उच्च रक्तदाबाची
ऍलर्जिक रायनायटिसची प्रमुख लक्षणे
श्वास बाहेर सोडताना येणाऱ्या शिट्टीसारख्या आवाजाला 'व्हीझिंग' म्हणतात.
अशक्तपणा
थकवा
पोट, पाय किंवा पाऊलांना सूज येणे
छातीत दुखणे
चक्कर येणे ज्यामुळे बेशुद्धी येऊ शकते
अशक्तपणा
प्रचंड घरघर
थकवा
श्वास घेण्यास त्रास
पोट, पाय किंवा पाऊलांना सूज येणे
कोरडा खोकला किंवा रक्ताचा खोकला
छातीत दुखणे
मळमळ आणि उलट्या
श्वास बाहेर सोडताना येणाऱ्या शिट्टीसारख्या आवाजाला 'व्हीझिंग' म्हणतात.
फुफ्फुसांच्या उच्च रक्तदाबाची कारणे1
फुफ्फुसीय उच्च रक्तदाब वेगवेगळ्या कारणांमुळे होऊ शकतो.
वैद्यकीय परिस्थिती
हृदयाच्या डाव्या बाजूचे आजार
दाहक स्थिती
हृदयाचे आणि रक्तवाहिन्यांचे इतर आजार जसे की जन्मजात (अनुवांशिक) हृदयदोष
विशिष्ट पदार्थांचा श्वासावाटे शरीरात प्रवेश होणे
फुफ्फुसांचे आजार जसे की सीओपीडी, आयएलडी, एम्फिसेमा किंवा स्लीप ऍप्निया
ऍलर्जिक प्रतिक्रिया
यकृताचे आजार, सिकल सेल डिसीज, फुफ्फुसातील रक्ताच्या गुठळ्या किंवा संयोजी ऊतींचे विकार यांसारख्या इतर वैद्यकीय समस्या
जोखीम घटक2
वय
फुफ्फुसांच्या उच्च रक्तदाब कोणत्याही वयात होऊ शकतो, परंतु जसजसे तुमचे वय वाढते तसतसा त्याचा धोका वाढतो.
पर्यावरण
जर तुमच्याकडे एस्बेस्टॉस असेल किंवा तुम्ही त्याच्या संपर्कात आला असाल, किंवा परजीवींमुळे होणाऱ्या विशिष्ट संसर्गाच्या संपर्कात आला असाल, तर तुम्हाला फुफ्फुसीय उच्च रक्तदाबाचा धोका वाढू शकतो.
कौटुंबिक इतिहास आणि अनुवंशशास्त्र
धूम्रपान आणि अवैध अमली पदार्थांचे सेवन यांसारख्या आरोग्यासाठी हानिकारक जीवनशैलीच्या सवयी
औषध
कर्करोग आणि नैराश्यावर उपचार करण्यासाठी वापरली जाणारी काही औषधे फुफ्फुसांच्या उच्च रक्तदाबाचा धोका वाढवू शकतात.
पुरुषांपेक्षा स्त्रियांमध्ये अधिक आढळते
फुफ्फुसांच्या उच्च रक्तदाबाचे निदान1
फुफ्फुसांच्या उच्च रक्तदाबाचे सुरुवातीच्या टप्प्यात निदान करणे नेहमीच सोपे नसते.
तुमचे डॉक्टर खालील गोष्टींची शिफारस करू शकतात:
रक्त चाचण्या
कार्डियाक MRI सारख्या हृदयाच्या इमेजिंग चाचण्या
छातीचा एक्स-रे सारख्या फुफ्फुसांच्या इमेजिंग चाचण्या
ECG किंवा EKG द्वारे तुमच्या हृदयाच्या विद्युत क्रियेतील बदल तपासले जातात.
संदर्भ:
१. पल्मोनरी हायपरटेन्शन. नॅशनल हार्ट, लंग अँड ब्लड इन्स्टिट्यूट. https://www.nhlbi.nih.gov/health-topics/pulmonary-hypertension. १८ मार्च २०२६ रोजी पाहिले.